چکلیست سئو تکنیکال پیش از بازطراحی سایت
بازطراحی سایت بدون ثبت وضعیت فعلی، شبیه تغییر دکوراسیون بدون عکسگرفتن از سیمکشی است. ممکن است ظاهر بهتر شود، اما نشانیها، ایندکس و رتبهها آسیب ببینند. این چکلیست ترتیب کارهای سئوی تکنیکال پیش، در حین و بعد از بازطراحی را نشان میدهد؛ عدد و وعدهٔ رتبه ندارد.
ثبت وضعیت پیش از شروع
از ساختار فعلی سایت نسخهٔ پشتیبان بگیرید: نقشهٔ سایت، فهرست نشانیهای مهم، فایل robots.txt، نقشهٔ سایت XML و تنظیمات canonical. در Search Console، صفحههای ایندکسشده، خطاهای خزش و پرفورمنس را برای بازهٔ مشخص ذخیره کنید. این تصویر، مبنای مقایسه بعد از انتشار است.
فهرست صفحههای پرترافیک و پرلینک را جدا کنید؛ مثلاً صفحهٔ صنف دندانپزشکی و صفحهٔ خدمت سئوی تکنیکال را با نشانی و ریدایرکت مشخص ثبت کنید. این صفحهها در بازطراحی باید اولویت اول داشته باشند. برای هر کدام، نشانی قدیم، نشانی جدید و مسئول محتوا را بنویسید.
از فایلهای فعلی و تنظیمات سرور نسخهٔ پشتیبان بگیرید. اگر بازطراحی روی همان سرور انجام میشود، محیط تست جدا داشته باشید تا نسخهٔ در حال ساخت با نسخهٔ زنده قاطی نشود.
خزش و ایندکس
robots.txt را بازبینی کنید: مسیرهای خصوصی باید بسته باشند، اما فایلهای CSS/JS و صفحههای مهم نباید تصادفی بسته شوند. نقشهٔ سایت باید فقط نشانیهای ایندکسپذیر را داشته باشد. صفحههای noindex را از نقشهٔ سایت جدا کنید.
در Search Console، خطاهای ۴۰۴/۵۰۰ و صفحههای ایندکسنشده را بررسی کنید. اگر صفحهای عمداً حذف میشود، مقصد ریدایرکت یا صفحهٔ جایگزین مشخص شود. برای بازطراحی طراحی سایت، این فهرست را قبل از تغییر قالب نهایی کنید.
تعداد صفحههای ایندکسشده را با فهرست محتوای واقعی مقایسه کنید. اختلاف زیاد میتواند نشانهٔ صفحههای تکراری، پارامتردار یا محتوای کمارزش باشد.
اگر به لاگ سرور دسترسی دارید، وضعیت درخواستهای گوگلبات و صفحههای پرمصرف را قبل و بعد مقایسه کنید. لاگ نشان میدهد خزنده کدام مسیرها را میبیند و کدام صفحهها با خطا پاسخ میدهند؛ چیزی که در گزارشهای خلاصه ممکن است پنهان بماند. همان فهرست را بعد از انتشار دوباره بگیرید تا معلوم شود ساختار تازه، خزش را بهتر یا بدتر کرده است.
نشانیها و ریدایرکت
هر نشانی قدیم که تغییر میکند باید به نزدیکترین نشانی جدید با ۳۰۱ منتقل شود. ریدایرکت زنجیرهای و حلقه را حذف کنید. نشانیهای پارامتردار و نسخههای www/بدونwww را یکدست کنید. canonical باید به نسخهٔ اصلی اشاره کند.
فهرست ریدایرکت را قبل از انتشار در محیط تست بررسی کنید: کد وضعیت، مقصد و عدم حلقه. بعد از انتشار، نمونهای از نشانیهای قدیم را با curl یا ابزار بررسی کنید.
نشانیهای حساس مثل برگههای فروشگاه، سبد و حساب را جدا بررسی کنید. ریدایرکت اشتباه در این مسیرها میتواند خرید را مختل کند.
محتوا و متادیتا
عنوان و توضیح هر صفحهٔ مهم را بازبینی کنید. عنوان باید یکتا و متناسب با قصد جستجو باشد؛ توضیح متا خلاصهٔ واقعی صفحه، نه فهرست کلیدواژه. تیترها H1/H2/H3 واقعی باشند. محتوای حذفشده را به صفحهٔ مرتبط منتقل کنید یا ۳۰۱ بزنید.
لینک داخلی را بعد از تغییر ساختار بازبینی کنید. صفحههای یتیم (بدون لینک داخلی) را پیدا و به خوشهٔ مرتبط وصل کنید.
محتوای صفحههای پرترافیک را قبل از انتقال کامل بخوانید. اگر بخشی از محتوا حذف میشود، تصمیمش را مستند کنید تا بعداً معلوم باشد چرا حذف شده است.
سرعت و Core Web Vitals
پیش از بازطراحی، LCP، INP و CLS صفحههای مهم را ثبت کنید. تصاویر را به فرمت مناسب، اندازهٔ درست و بارگذاری تنبل تبدیل کنید. فونت و اسکریپت غیرضروری را حذف کنید. در حین بازطراحی، هر مرحله را در موبایل بسنجید.
هدف عددی ثابت برای همهٔ سایتها معنا ندارد؛ محدودهٔ «خوب» را از مستندات رسمی بگیرید و روند را مقایسه کنید. صفحهٔ سنگین با ظاهر خوب، تجربهٔ مشتری را خراب میکند.
سرعت را روی شبکه و دستگاه واقعی بسنجید، نه فقط روی کامپیوتر توسعه. موبایل و اینترنت کندتر، تفاوتها را واضحتر نشان میدهند.
دادهٔ ساختاریافته
اسکیمای Organization، BreadcrumbList و نوع صفحه (Article، Product، FAQPage) را بررسی کنید. داده باید با محتوای قابلمشاهده یکی باشد. Rating یا Review جعلی اضافه نکنید. بعد از بازطراحی، JSON-LD را با ابزار معتبر یا parse مستقیم بررسی کنید.
برای صفحههای حساس (پزشکی/حقوقی/مالی) فقط اسکیمای درست و بدون ادعای اضافه. اگر نوع صفحه تغییر کرده، اسکیما را هم بهروز کنید.
اسکیمای صفحههای حذفشده را پاک کنید و اسکیمای صفحههای جدید را با محتوای واقعی پر کنید. اسکیمای خالی یا متناقض، بدتر از نداشتن اسکیماست.
محیط تست
محیط تست باید noindex باشد تا با نسخهٔ اصلی رقابت نکند. دیتابیس تست را از نسخهٔ اصلی بگیرید و بعد از آزمون پاک کنید. رمزها و کلیدها را در محیط تست جدا نگه دارید. قبل از انتشار، smoke test مسیرهای اصلی، فرمها و صفحههای ۴۰۴ را اجرا کنید.
نسخهٔ قبلی را برای rollback نگه دارید. اگر انتشار مشکل داشت، برگشت سریع مهمتر از اصرار بر انتشار است.
در محیط تست، فایل robots.txt و noindex را دوباره بررسی کنید. گاهی محیط تست بهاشتباه ایندکس میشود و بعد از انتشار، نسخهٔ تکراری در نتایج میماند.
روز انتشار
- سایت جدید را با robots و noindex درست بررسی کنید؛
- ریدایرکتها و نقشهٔ سایت را تست کنید؛
- فرمها، سبد و صفحهٔ تشکر را آزمون کنید؛
- صفحههای ۴۰۴ و ۵۰۰ را ببینید؛
- Search Console و Analytics را بررسی کنید؛
- cache و CDN را پاک کنید.
۴۸ ساعت اول
در دو روز اول، خطاهای ۴۰۴/۵۰۰، ریدایرکتهای زنجیرهای، فرمها و صفحهٔ تشکر را چند بار در روز بررسی کنید. نقشهٔ سایت را در Search Console ثبت یا دوباره ارسال کنید و چند نشانی مهم را با URL Inspection ببینید. اگر خطای جدی در مسیر خرید، فرم یا صفحهٔ اصلی دیدید، به جای اصلاح همزمان چند مورد، نسخهٔ قبلی را برگردانید.
گزارش کوتاه دو روز اول را بنویسید: چه چیزی تغییر کرد، چه چیزی سالم ماند و چه خطایی دیده شد. این یادداشت مبنای پایش هفتهٔ اول است.
اگر افت ناگهانی دیدید، اول ریدایرکتها، robots و خطاهای سرور را بررسی کنید؛ بعد محتوا و لینکها. تغییر همزمان چند عامل، پیدا کردن علت را سخت میکند.
هفتهٔ اول و ماه اول
در هفتهٔ اول، خطاهای خزش و روند صفحههای ایندکسشده را روزانه ببینید. کلیک و نمایش صفحههای پرترافیک را با بازهٔ قبل از بازطراحی مقایسه کنید؛ افت کوچک طبیعی است، افت پایدار در صفحههای اصلی نیاز به بررسی دارد. صفحهای که ایندکس نشده را از گزارش Search Console بخوانید، نه با حدس.
در پایان ماه اول، یک گزارش جمعبندی بنویسید: ریدایرکتهای باقیمانده، صفحههای ایندکسنشده، خطاهای سرور و روند Core Web Vitals. تصمیمهای ماه بعد را از همین گزارش بگیرید و تغییرهای تازه را جداگانه اعمال کنید تا اثر هر تغییر قابل تشخیص باشد.
برنامهٔ بازگشت
قبل از انتشار، نسخهٔ قبلی کد، پایگاه داده و تنظیمات سرور را نگه دارید. اگر خطای جدی دیدید، سریع به نسخهٔ قبلی برگردید و بعد علت را بررسی کنید. بازگشت سریع، از اصلاح همزمان چند مشکل امنتر است.
بعد از بازگشت، علت را مستند کنید: کدام تغییر، کدام خطا و چه چیزی اصلاح شد. این یادداشت، از تکرار همان اشتباه در انتشار بعدی جلوگیری میکند.
اشتباههای رایج
- شروع بازطراحی بدون نسخهٔ پشتیبان و فهرست نشانیهای قدیم؛
- تغییر همهٔ نشانیها یکجا و بدون ریدایرکت؛
- بازگذاشتن noindex محیط تست بعد از انتشار؛
- حذف صفحهٔ پرترافیک بدون مقصد جایگزین؛
- تغییر همزمان قالب، محتوا و ساختار؛
- اعتماد به ظاهر بدون تست فرم و سرعت.
چکلیست نهایی پیش از انتشار
مثال صنفی: برای بازطراحی صفحهٔ صنف دندانپزشکی، نشانی صفحهٔ خدمات، مقالههای آموزشی و فرم مشاوره را جدا ثبت کنید؛ سپس ریدایرکتها، لینک داخلی و اسکیمای هر صفحه را یکییکی بررسی کنید. یک صفحهٔ پرترافیک را قبل و بعد با ابزار اندازهگیری مقایسه کنید و تغییرها را در گزارش بنویسید.
- نسخهٔ پشتیبان کد و پایگاه داده گرفته شده؛
- فهرست ریدایرکتها تست شده و حلقه ندارد؛
- robots.txt و noindex محیط تست درست است؛
- نقشهٔ سایت فقط نشانیهای مهم را دارد؛
- صفحههای ۴۰۴ و ۵۰۰ بررسی شدهاند؛
- فرمها، سبد و ایمیل تست شدهاند؛
- Core Web Vitals صفحههای مهم ثبت شده؛
- اسکیمای صفحهها parse میشود؛
- Analytics و Search Console وصلاند؛
- برنامهٔ بازگشت و مسئول پایش مشخص است.
چکلیست سئو رایگان: اگر میخواهید بررسی سئو را منظم شروع کنید، چکلیست ۴۴ کارهٔ سئو را با تأیید شمارهٔ موبایل رایگان دریافت کنید.